Rather và rather than là hai cấu trúc dễ gây nhầm lẫn trong tiếng Anh vì chỉ khác nhau ở từ than nhưng cách dùng hoàn toàn khác nhau. Rather thường được dùng để diễn tả mức độ, trong khi rather than diễn tả sự lựa chọn hoặc đối chiếu, thường mang nghĩa “thay vì”, “hơn là”.
Bài viết này hướng dẫn chi tiết cấu trúc Rather, cấu trúc Rather Than, cách dùng rather than đứng đầu câu, đồng thời phân biệt với Would Rather và Instead of.
Cấu trúc Rather là gì?
Rather có nghĩa là gì?
Rather thường được dùng như một trạng từ để bổ nghĩa cho tính từ hoặc trạng từ khác. Trong trường hợp này, rather thường mang nghĩa “khá”, “tương đối”, đôi khi hàm ý mức độ cao hơn người nói dự đoán hoặc mong đợi. Khi đứng trước than, nó tạo thành cụm rather than với ý nghĩa và cách dùng khác hẳn.
Công thức:
rather + adjective
Ví dụ:
The test was rather difficult.
→ Bài kiểm tra khá khó.
Rather cũng có thể đứng trước trạng từ:
rather + adverb
Ví dụ:
She speaks rather slowly.
→ Cô ấy nói khá chậm.
Vị trí của Rather trong câu
Khi rather được dùng để chỉ mức độ, từ này thường đứng trước tính từ hoặc trạng từ mà nó bổ nghĩa.
- rather + adjective
The weather is rather cold today.
- rather + adverb
He answered rather quickly.
Cần phân biệt cách dùng này với rather than, vì khi có than, cấu trúc mang ý nghĩa hoàn toàn khác.
Cấu trúc Rather Than là gì?
Rather Than nghĩa là gì?
Rather than thường được dùng để diễn tả sự lựa chọn giữa hai người, vật, hành động hoặc khả năng. Tùy ngữ cảnh, cụm này có thể được hiểu là “thay vì”, “hơn là”.
Ví dụ:
I decided to walk rather than take a taxi.
→ Tôi quyết định đi bộ thay vì bắt taxi.
Trong câu trên, rather than đặt walk và take a taxi vào thế đối chiếu để cho thấy người nói lựa chọn đi bộ thay vì bắt taxi.
Tùy thành phần được so sánh, rather than có thể đi với danh từ/cụm danh từ hoặc động từ. Khi đi với động từ, dạng nguyên mẫu không “to” là cách dùng thông thường; dạng V-ing cũng có thể được sử dụng trong một số cấu trúc.
Theo Cambridge Dictionary, rather than được sử dụng khi so sánh hai lựa chọn hoặc sở thích và có thể đứng ở đầu câu.
Rather Than + danh từ/cụm danh từ
Khi so sánh hoặc lựa chọn giữa hai đối tượng, rather than có thể đứng giữa hai danh từ hoặc cụm danh từ.
Công thức:
Noun/Phrase + rather than + Noun/Phrase
Ví dụ:
She bought a notebook rather than a planner.
→ Cô ấy mua một quyển sổ thay vì một cuốn sổ kế hoạch.
Trong cấu trúc này, rather than nối hai danh từ hoặc cụm danh từ có vai trò tương đương trong câu.
Rather Than + động từ nguyên mẫu
Khi rather than được dùng để đặt hai hành động vào thế đối chiếu, động từ sau rather than thường dùng nguyên mẫu không “to”.
Công thức:
S + V + rather than + V
Ví dụ:
I decided to walk rather than take a taxi.
→ Tôi quyết định đi bộ thay vì bắt taxi.
Một lỗi thường gặp là thêm to vào động từ sau rather than. Trong câu:
I decided to walk rather than take a taxi.
Động từ sau rather than là take, không phải to take.
Rather Than + V-ing
Rather than cũng có thể được theo sau bởi V-ing trong một số cấu trúc. Tuy nhiên, khi rather than đi với động từ, dạng nguyên mẫu không to là cách dùng thông thường hơn.
Ví dụ:
Rather than take a taxi, we walked home.
Rather than taking a taxi, we walked home.
Vì vậy, không nên ghi nhớ máy móc rằng rather than luôn phải đi với V-ing. Hãy nhìn vào cấu trúc của toàn câu để lựa chọn dạng động từ phù hợp.
Rather Than đứng đầu câu dùng như thế nào?
Rather than có thể đứng đầu câu để đưa hành động hoặc lựa chọn bị thay thế lên trước. Khi đó, phần rather than thường được ngăn cách với mệnh đề chính bằng dấu phẩy.
Hai cách thường gặp là:
Rather than + V-ing, S + V…
Rather than + V, S + V…
Ví dụ:
Rather than going out, we stayed home.
→ Thay vì ra ngoài, chúng tôi ở nhà.
Khi rather than đứng đầu câu, dấu phẩy thường được dùng để ngăn cách phần mở đầu với mệnh đề chính. Tuy nhiên, điểm quan trọng là rather than đứng đầu câu không làm thay đổi trật tự của mệnh đề chính.
Phân biệt Rather, Rather Than và Would Rather
Ba cấu trúc này có cách viết khá giống nhau nhưng chức năng và ý nghĩa khác nhau.
Rather
Rather thường được dùng để chỉ mức độ, mang nghĩa “khá”, “tương đối” khi đứng trước tính từ hoặc trạng từ.
The movie was rather interesting.
→ Bộ phim khá thú vị.
Rather Than
Rather than dùng để thể hiện sự lựa chọn hoặc đối chiếu, thường mang nghĩa “thay vì”, “hơn là”.
I decided to walk rather than take a taxi.
→ Tôi quyết định đi bộ thay vì bắt taxi.
Mặc dù đều có từ rather, would rather không phải là một biến thể của rather than. Đây là cấu trúc dùng để diễn tả sở thích hoặc lựa chọn của người nói.
Would Rather
Would rather được dùng để diễn tả sự yêu thích hoặc lựa chọn một điều hơn một điều khác.
Khi hai hành động có cùng chủ thể, cấu trúc là:
S + would rather + V nguyên mẫu
Ví dụ:
I would rather stay home.
→ Tôi thích ở nhà hơn.
Khi muốn so sánh hai lựa chọn:
S + would rather + V + than + V
Ví dụ:
I would rather stay home than go out.
→ Tôi thích ở nhà hơn là ra ngoài.
Sau would rather, động từ không dùng to V hoặc V-ing.
Khi muốn nói rằng mình muốn một người khác làm điều gì, có thể sử dụng:
S + would rather + someone + V2/ed
Cấu trúc này thường diễn tả mong muốn ở hiện tại hoặc tương lai.
Ví dụ:
I’d rather you stayed at home tonight.
→ Tôi muốn bạn ở nhà tối nay hơn.
Trong cấu trúc này, past simple không mang nghĩa quá khứ theo cách thông thường mà được dùng để diễn tả mong muốn của người nói về một hành động ở hiện tại hoặc tương lai.
Nếu muốn tìm hiểu sâu hơn về công thức, cách dùng và cách phân biệt Would Rather với Prefer, bạn có thể tham khảo bài Cấu trúc Would Rather.
Bảng phân biệt Rather, Rather Than và Would Rather
| Cấu trúc | Công thức cơ bản | Ý nghĩa | Ví dụ |
| rather | rather + adj/adv | khá, tương đối | The room is rather small. |
| rather than | … rather than … | thay vì, hơn là | I decided to walk rather than take a taxi. |
| would rather | would rather + V | thích/lựa chọn… hơn | I would rather stay home. |
Phân biệt Rather Than và Instead of
Rather than và instead of đều có thể được dùng để diễn tả ý “thay vì”, vì vậy trong nhiều câu chúng có thể thay thế cho nhau.
Tuy nhiên, cách kết hợp với động từ có một số điểm khác nhau.
| Cấu trúc | Cách dùng phổ biến | Ví dụ |
| rather than + noun/phrase | thay vì một đối tượng | I chose tea rather than coffee. |
| rather than + V | thay vì thực hiện một hành động | We walked rather than take a taxi. |
| rather than + V-ing | thay vì thực hiện một hoạt động | Rather than going out, we stayed home. |
| instead of + noun/phrase | thay vì một đối tượng | I chose tea instead of coffee. |
| instead of + V-ing | thay vì thực hiện một hoạt động | Instead of going out, we stayed home. |
Điểm khác biệt dễ nhận thấy là instead of thường được theo sau bởi danh từ/cụm danh từ hoặc V-ing, trong khi rather than có thể được dùng với động từ nguyên mẫu không to trong một số cấu trúc.
Ví dụ:
Rather than going out, we stayed home.
Instead of going out, we stayed home.
Hai câu trên đều có nghĩa là:
Thay vì ra ngoài, chúng tôi ở nhà.
Những lỗi thường gặp khi sử dụng Rather Than và Would Rather
- Nhầm Rather với Rather Than
Cách dùng chưa đúng:
The movie was rather than boring.
Cách dùng đúng:
The movie was rather boring.
Giải thích:
Khi muốn diễn tả mức độ “khá” trước tính từ boring, sử dụng rather + adjective. Rather than không được dùng theo cấu trúc này.
- Dùng “to V” ngay sau Rather Than
Chưa phù hợp:
I decided to walk rather than to take a taxi.
Nên dùng:
I decided to walk rather than take a taxi.
Giải thích:
Khi rather than đứng trước động từ để so sánh hai hành động, động từ phía sau thường dùng nguyên mẫu không “to”.
take, không phải to take
- Dùng V-ing hoặc to V ngay sau Would Rather
Cách dùng chưa đúng:
I would rather staying home.
I would rather to stay home.
Cách dùng đúng:
I would rather stay home.
Giải thích:
Khi chủ thể của would rather và hành động phía sau là cùng một người, dùng:
would rather + V nguyên mẫu
Do đó, sau would rather không dùng trực tiếp V-ing hoặc to V.
- Nhầm Rather Than đứng đầu câu với đảo ngữ
Cách dùng chưa đúng:
Rather than going out, did she stay home.
Cách dùng đúng:
Rather than going out, she stayed home.
Giải thích:
Rather than có thể đứng đầu câu để đưa lựa chọn lên trước, nhưng không tự động tạo ra đảo ngữ. Mệnh đề chính vẫn giữ trật tự thông thường:
S + V
Bài tập về cấu trúc Rather và Rather Than
Bài tập 1: Chọn đáp án đúng
Câu 1: The exam was ______ difficult.
- rather
B. rather than
C. would rather
D. instead
Câu 2: I decided to walk ______ take a taxi.
- rather
B. rather than
C. would rather
D. instead
Câu 3: I ______ stay home than go to the party.
- rather
B. rather than
C. would rather
D. would rather to
Câu 4: Rather than ______ out, we stayed home.
- going
B. to go
C. went
D. goes
Câu 5: I’d rather you ______ at home tonight.
- stay
B. stayed
C. staying
D. to stay
Bài tập 2: Chia dạng đúng của động từ
Điền dạng đúng của động từ trong ngoặc.
- I decided to walk rather than ______ (take) a taxi.
- She enjoys reading rather than ______ (watch) TV.
- Rather than ______ (go) out, we stayed home.
- I’d rather you ______ (come) tomorrow.
Đáp án
Bài tập 1:
- A. rather
- B. rather than
- C. would rather
- A. going
- B. stayed
Bài tập 2:
- take
- watching
- going / take
- came
Rather thường dùng để diễn tả mức độ, trong khi rather than dùng để thể hiện sự lựa chọn hoặc đối chiếu. Khi rather than đi với động từ, người học cần chú ý sự khác biệt giữa động từ nguyên mẫu không “to” và V-ing tùy cấu trúc.
Bên cạnh đó, would rather là cấu trúc riêng dùng để diễn tả sở thích hoặc lựa chọn, vì vậy không nên đồng nhất rather than với would rather. Nắm rõ những điểm khác biệt này sẽ giúp bạn sử dụng các cấu trúc với rather chính xác và tự nhiên hơn.
Câu hỏi thường gặp về cấu trúc Rather
1. Rather Than có đứng đầu câu được không?
Có. Rather Than có thể đứng đầu câu để nhấn mạnh hành động hoặc lựa chọn được ưu tiên.
Rather than take a taxi, we walked home.
Khi đứng đầu câu, rather than không làm thay đổi trật tự của mệnh đề chính.
Cấu trúc Rather Than có đảo ngữ không?
Không. Rather Than đứng đầu câu không tự động tạo ra đảo ngữ. Mệnh đề chính vẫn giữ trật tự thông thường S + V.
Rather than going out, she stayed home.
Ở đây, she stayed home vẫn giữ trật tự chủ ngữ + động từ.
Có thể dùng Rather Than để nối hai danh từ không?
Có. Rather than có thể nối hai danh từ hoặc cụm danh từ khi chúng giữ vai trò tương đương trong câu.
I chose tea rather than coffee.
Trong câu này, tea và coffee đều là đối tượng được lựa chọn.
Có thể dùng Rather Than sau động từ “to” không?
Có, nhưng cần phân biệt động từ chính với động từ đứng sau rather than.
Ví dụ:
I decided to walk rather than take a taxi.
Ở đây, to walk là động từ theo sau decided, còn take đứng sau rather than nên dùng dạng nguyên mẫu không to.
Would Rather có thể dùng khi hai chủ thể khác nhau không?
Có. Khi muốn nói mình muốn một người khác làm điều gì, có thể dùng:
S + would rather + someone + past simple
Ví dụ:
I’d rather you stayed at home tonight.
Cấu trúc này diễn tả mong muốn ở hiện tại hoặc tương lai, dù động từ stayed ở dạng quá khứ.
Rather Than và Instead of có phải lúc nào cũng thay thế cho nhau được không?
Không nên hiểu rằng hai cấu trúc luôn luôn có thể thay thế cho nhau. Trong nhiều trường hợp, chúng có thể diễn tả cùng ý “thay vì”, nhưng cách kết hợp với động từ có sự khác biệt.
Ví dụ:
Rather than take a taxi, we walked home.
Trong khi đó, với instead of, cách dùng phổ biến là:
Instead of taking a taxi, we walked home.
Từ khóa:
- cấu trúc rather
- cấu trúc rather than
- cấu trúc rather than là gì
- cấu trúc rather than đứng đầu câu
- cấu trúc rather than dùng đầu câu
- cấu trúc rather than đảo ngữ
- cấu trúc rather trong tiếng Anh
- cấu trúc would rather
